FloorPlay

de sociaal-emotionele ontwikkelingDe sociaal-emotionele ontwikkeling van kinderen. Hoe kun je je kind helpen zich te ontwikkelen tot een verstandig en vriendelijk kind? Hoe kun je zijn intellectuele nieuwsgierigheid stimuleren? Veel theorieën over de ontwikkeling van kinderen houden zich slechts met een stukje van deze puzzel bezig, zoals de rol van de genen, de verstandelijke vaardigheden of een nieuwe manier om grenzen stellen. Maar wat uiteindelijk alle puzzelstukjes op hun plaats doet vallen en wat je kind tot een menslievend en intelligent mens maakt is zijn duurzame relatie met zijn opvoeder.

Wat we onze kinderen vooral toewensen is het vertrouwen in zichzelf, doorzettingsvermogen, flexibiliteit en creativiteit.
We kunnen hen helpen vaardigheden te ontwikkelen waarmee zij problemen kunnen oplossen, mensen en situaties leren beoordelen en depressies kunnen vermijden. Hierdoor zullen zij minder snel risicogedrag vertonen en problemen krijgen met allerlei soorten verleidingen.

In plaats daarvan kunnen zij leren problemen als een uitdaging te zien die hun kansen biedt hun intelligentie, moraliteit en emotionele welzijn te bevorderen. Dezelfde essentiële interacties die bijdragen tot de ontwikkeling van een gezonde geest zorgen ook voor de groei van de zenuwverbindingen in de hersenen. In de eerste drie of vier levensjaren groeien de hersenen van een kind zeer snel. Aan het einde van deze periode hebben de hersenen een grootte van tweederde tot drievierde van die van een volwassene. Uit onderzoek is gebleken dat door intensief contact met de verzorgers de hersenen van een kind van bedrading worden voorzien en er verbindingen ontstaan tussen de zenuwcellen in die delen van de hersenen die de intelligentie en de sociale vaardigheden ondersteunen.

Als de ontwikkeling niet vanzelfsprekend verloopt en er sprake is van een vertraagde ontwikkeling is dat verontrustend. Soms hebben ouders zelf niet door dat er iets aan de hand is omdat het bijvoorbeeld hun eerste kind is, soms voelen ouders zelf wel aan dat de ontwikkeling anders verloopt. Als de zorgen worden uitgesproken, door een arts op het consultatiebureau of een pedagogisch medewerker van een kinderdagverblijf heeft dat grote impact op de ouders in de eerste plaats. Het toekomstbeeld, geschetst voor hun kind is opeens niet meer zo vanzelfsprekend. Voor veel ouders breekt een periode aan van angst en onzekerheid. Ouders krijgen te maken met allerlei vragen, is behandeling nodig, welke behandeling is nodig, welke behandeling sluit het beste aan, hoe zal mijn kind zich ontwikkelen, zal het zich nog verder ontwikkelen? FloorPlay is zo’n methode.

De sociaal-emotionele ontwikkeling bij FloorPlay

De ontwikkeling van elk kind kun je zien als een boom, met wortels en een stam en bovenaan takken met bladeren. Dat is het idee waar FloorPlay op is gebaseerd. Een ouder-kindspeltherapie waarbij de ontwikkeling van het kind wordt gevolgd. De wortels staan voor de biologische basis die elke kind heeft, zijn genen. De stam representeert zijn sociaal-emotionele ontwikkeling. De kruin met al zijn verschillende takken en bladeren staat model voor zijn cognitieve vermogens. En de voeding, het water, is de ouder-kindrelatie waardoor de stam kan uitgroeien en een kind tot bloei komt. En zonder stevige stam krijg je geen volle takken, of wordt een kind topzwaar.

Veel andere methodieken leggen de nadruk op het cognitieve, op leren, en op communicatie. Dat is zeker niet onbelangrijk, maar dat hoort bij een latere fase in de ontwikkeling van jonge kinderen. Een stevige sociaal-emotionele basis is een voorwaarde voor andere stappen in de ontwikkeling op latere leeftijd. En de nadruk op de ouder-kindrelatie bij FloorPlay is met name waardevol omdat die vaak kwetsbaar wordt als er een probleem is met een kind. Ouders kunnen moeilijker de signalen van hun kind lezen, wat heel begrijpelijk is, maar daardoor ontstaat er vaak meer afstand. Geprobeerd wordt daarin te sturen, de afstand kleiner te maken en de ouders te helpen een gids te zijn voor hun kind.

Kinderen die in aanmerking komen voor FloorPlay zijn doorgaans onder de 7 jaar en er wordt vooral ingezet op kinderen in de peuterleeftijd. Vaak worden de kinderen rond hun 2e jaar of vlak voor ze naar de basisschool gaan gezien. De behandeling omvat tien ochtenden waarin het kind met de ouder een individueel programma doorloopt. De ouders spelen met hun kind en worden gecoacht. Gelet wordt op de interactie tussen ouder en kind. Hoe beschikbaar is een ouder. Sommige ouders gaan bijvoorbeeld zelf spelen en verliezen hun kind uit het oog. Andere ouders durven weinig los te laten. Er zijn kinderen die heel prikkelgevoelig zijn en van het ene naar het andere rennen zonder echt te spelen, en andere kinderen maken juist heel weinig contact. Zo heeft elk kind zijn eigen specifieke punten waar aan gewerkt wordt tijdens de spelmomenten.

Vroege interventie zonder diagnose

Vaak is er als FloorPlay wordt ingezet, nog geen diagnose gesteld. Er is meestal wel al enige tijd achter de rug waarin samen met de ouders wordt uitgezocht wat precies de hulpvraag is. Aan het einde van die weken volgt een advies. Dat kan dan bijvoorbeeld FloorPlay zijn. Zie het als een vroege interventie. Als er eerst een diagnose gesteld moet worden gaat er veel kostbare tijd verloren. Ouders willen in de eerste plaats geholpen worden met hun probleem, en niet per se een labeltje.

Het zou mooi zijn om meer te investeren in dit soort vroege interventie, die niet bij de specialistische GGZ hoeven plaats te vinden. Want eigenlijk horen dit soort jonge kinderen daar niet thuis. Tenzij ze uiteraard volledig vastlopen in hun ontwikkeling.